Setting up the board…
मनकला कसरी खेल्ने
बोर्ड
दुई भण्डारका बीचमा छ-छ वटा खाल्डाका दुई पङ्क्ति हुन्छन्। दक्षिणले बोर्डको तलको पङ्क्ति खेल्छ र उत्तरले माथिको, र हरेक खेलाडीको भण्डार उसकै दायाँ छेउको ठूलो खाल्डो हो।
कलाह हरेक खाल्डामा चार गुच्चा (नयाँ खेलका विकल्पमा तीनदेखि छसम्म) र दुवै भण्डार खाली राखेर सुरु हुन्छ। दक्षिणले पहिले चल्छ।
छर्ने
आफ्नो पालोमा गुच्चा भएको आफ्नै कुनै एउटा खाल्डो छान्नुहोस्। तपाईं त्यसका सबै गुच्चा उठाएर घडीको सुईको उल्टो दिशामा, पछिका खाल्डाहरूमा एक-एक गरी खसाल्नुहुन्छ: आफ्नो पङ्क्तिमा दायाँतिर, आफ्नै भण्डारमा, अनि विपक्षीको पङ्क्ति हुँदै फेरि घुमेर।
विपक्षीको भण्डार छोडिन्छ, त्यसैले त्यसमा उसले आफैँ हालेका गुच्चा मात्र हुन्छन्। १३ वा बढी गुच्चा भएको खाल्डो बोर्डको पूरै फन्को घुम्छ र सुरु भएकै खाल्डामा पनि गुच्चा खसाल्छ।
अर्को पालो
तपाईंको अन्तिम गुच्चा आफ्नै भण्डारमा खस्यो भने तुरुन्तै फेरि चल्न पाउनुहुन्छ, र यस्तो लगातार धेरै पटक गर्न सकिन्छ।
यसका लागि गन्नु राम्रा खेलाडीले सिक्ने पहिलो कुरा हो: खाल्डो र भण्डारबीच जति खाल्डा छन्, हरेकले एक कदम थप्छ, त्यसैले भण्डारको छेउको खाल्डोलाई एउटा गुच्चा चाहिन्छ, त्यसअघिकोलाई दुई, र यस्तै।
कब्जा
तपाईंको अन्तिम गुच्चा आफ्नै पक्षको खाली खाल्डामा खस्यो र ठीक अगाडिको खाल्डामा गुच्चा छन् भने तपाईं कब्जा गर्नुहुन्छ: ती गुच्चा र तपाईंको अन्तिम गुच्चा सबै तपाईंको भण्डारमा जान्छन्।
कोही-कोही अगाडिको खाल्डो खाली भए पनि त्यो एक्लो गुच्चा भण्डारमा जाने गरी खेल्छन्। त्यसरी खेल्न नयाँ खेलका विकल्पमा “सधैँ कब्जा” छान्नुहोस्।
अन्त्य
कुनै चालपछि कुनै पनि खेलाडीका छवटै खाल्डा खाली हुनासाथ खेल सकिन्छ। त्यसपछि अर्को खेलाडीले आफ्नो पक्षमा बाँकी सबै गुच्चा आफ्नै भण्डारमा हाल्छ।
जसको भण्डारमा धेरै गुच्चा हुन्छन्, उसले जित्छ। बराबर भए खेल बराबरी हुन्छ।
ओवारे
घाना र पूरै पश्चिम अफ्रिका तथा क्यारिबियनमा खेलिने ओवारेमा उही बोर्ड प्रयोग हुन्छ, तर छेउका खाल्डामा हरेक खेलाडीले कब्जा गरेका बीउ मात्र राखिन्छन्: तिनमा कसैले छर्दैन, र थप पालो हुँदैन। हरेक खाल्डो चार बीउबाट सुरु हुन्छ।
छर्ने काम बाह्रवटै खाल्डामा घडीको सुईको उल्टो दिशामा घुम्छ। १२ वा बढी बीउ भएको खाल्डो पूरै फन्को घुम्छ र जुन खाल्डोबाट बीउ उठाइएका थिए, त्यसलाई छोड्छ।
तपाईंको अन्तिम बीउ विपक्षीको कुनै खाल्डामा खसेर त्यसमा २ वा ३ बीउ पुगे भने तपाईं त्यो खाल्डो कब्जा गर्नुहुन्छ। त्यसपछि त्यसअघिको खाल्डो हेर्नुहोस्: त्यो पनि विपक्षीकै हो र त्यसमा २ वा ३ बीउ छन् भने त्यो पनि कब्जा गर्नुहुन्छ, र यसरी नै उसको पङ्क्तिमा पछाडितिर, कुनै खाल्डोले क्रम नतोडेसम्म।
विपक्षीका सबै बीउ कब्जा गर्ने चाल, अर्थात् ग्र्यान्ड स्लाम, चल्न त मिल्छ, तर त्यसले केही पनि कब्जा गर्दैन।
विपक्षीसँग कुनै बीउ छैन भने तपाईंले उसलाई केही बीउ पुग्ने चाल चल्नैपर्छ। कुनै पनि चालले त्यसो गर्न सक्दैन भने खेल सकिन्छ र बोर्डमा बाँकी सबै बीउ तपाईं लिनुहुन्छ।
पहिले २५ बीउ कब्जा गर्नेले जित्छ, र २४-२४ भए बराबरी हुन्छ। खेल सधैँभरि घुमिरहन नपाओस् भनेर, बीचमा केही कब्जा नभई कुनै स्थिति फेरि आयो भने, वा कब्जाबिना १०० चाल भए पनि खेल सकिन्छ: त्यसपछि हरेक खेलाडीले आफ्नो पक्षका बीउ लिन्छ, र सबैभन्दा धेरै बीउ हुनेले जित्छ।
अरू बोर्ड गेम
- चेसराजाहरूको खेल: कम्प्युटर वा साथीलाई चेकमेट गर्नुहोस्। · 2 खेलाडी
- चेकर्सअमेरिकी चेकर्स: उफ्रेर काट्नुहोस्, आफ्ना गोटीलाई राजा बनाउनुहोस्, र बोर्ड सफा गर्नुहोस्। · 2 खेलाडी
- लुडोदुईदेखि चार जना पासा फालेर आफ्ना चारवटा गोटी बोर्डभरि दौडाउँछन्; सबै गोटी पहिले घर पुर्याउने जित्छ। · 2 देखि 4 खेलाडी
- ब्याकग्यामनआफ्ना पन्ध्रवटा गोटी दौडाएर घर पुर्याउनुहोस् र बोर्डबाट निकाल्नुहोस्, बाटोमा भेटिएका गोटी हान्दै। · 2 खेलाडी
- रिभर्सीडिस्कको लहरलाई दुवैतिरबाट घेर्नुहोस्, र ती सबै पल्टिन्छन्। · 2 खेलाडी
- डोमिनोछेउ मिलाउनुहोस्, विपक्षीलाई रोक्नुहोस्, र सबैभन्दा पहिले टायल सिध्याउनुहोस्। · 2 देखि 4 खेलाडी
- नेफताफ्लभाइकिङहरूको खेल: राजा कुनातिर भाग्छ, दोब्बर शत्रुले घेर्दै आउँछन्। · 2 खेलाडी
- थोप्ला र बाकसबाकसको चौथो रेखा कोर्नुहोस्, त्यसमा आफ्नो नामको पहिलो अक्षर लेख्नुहोस्, र फेरि कोर्नुहोस्। · 2 देखि 4 खेलाडी
- उरको शाही खेलहामीलाई थाहा भएको सबैभन्दा पुरानो दौड खेल: पिरामिड पासा फालेर सातवटा गोटी घर पुर्याउनुहोस्। · 2 खेलाडी
- समुद्री युद्धआफ्नो बेडा लुकाउनुहोस्, कोठा भन्नुहोस्, र उनीहरूले तपाईंको भेट्टाउनुअघि उनीहरूको डुबाउनुहोस्। · 2 खेलाडी
- सर्प र भर्याङपासा फाल्नुहोस्, भर्याङ चढ्नुहोस्, सर्पबाट बच्नुहोस्, र सबैभन्दा पहिले 100 नम्बर कोठामा पुग्नुहोस्। · 2 देखि 6 खेलाडी
- याटपाँचवटा पासा, एक पालोमा तीन पटक फाल्ने मौका, र कोठा-कोठा गरी भर्ने अंकपत्र। · 2 देखि 4 खेलाडी
- क्रिबेजपन्ध्र दुई, पन्ध्र चार: खुँटी सार्दै बोर्डको फेरो लगाउनुहोस्, 121 सम्म। · 2 देखि 4 खेलाडी
- पचिसीकौडी फालेर आफ्ना चारवटा गोटी क्रसको फेरो लगाउँदै घर पुर्याउनुहोस्, एक्लै वा जोडीसँग। · 2 देखि 4 खेलाडी
- माहजोङचार जना, 144 टायल: अरूभन्दा पहिले चार सेट र एक जोडी बनाउनुहोस्। · 4 खेलाडी
- नौ गोटीएक लाइनमा तीनवटा भए मिल बन्छ, र हरेक मिलले एउटा गोटी लिन्छ। · 2 खेलाडी
- गोमोकुकालो र सेतो पालैपालो रेखामा गोटी राख्छन्: लगातार पाँचवटा पहिले मिलाउने जित्छ। · 2 खेलाडी
- सियाङचीचिनियाँ चेस: नदी तर्नुहोस् र सेनापतिलाई घेर्नुहोस्। · 2 खेलाडी
- गोएक-एक गोटी राख्दै विपक्षीभन्दा बढी बोर्ड घेर्नुहोस्। · 2 खेलाडी
- चाइनिज चेकर्सआफ्ना दसवटा गुच्चा उफार्दै ताराको पारि पुर्याउनुहोस्, र सामुन्नेको कुना सबैभन्दा पहिले भर्नुहोस्। · 2 देखि 6 खेलाडी
- लगातार चारफ्रेममा आफ्ना डिस्क खसाल्नुहोस्, र सबैभन्दा पहिले चारवटा एक लाइनमा मिलाउनुहोस्। · 2 खेलाडी
- शोगीजापानी चेस: तपाईंले काटेका गोटी तपाईंकै पक्षमा फर्किन्छन्। · 2 खेलाडी
- होक्मइरानको मनपर्ने तास खेल: दुई विरुद्ध दुई, हाकिमले ट्रम्प तोक्छ, सात हात पहिले जित्ने विजयी। · 4 खेलाडी
- कल ब्रेकभारत र नेपालको तास खेल: कति हात जित्ने कल गर्नुहोस्, स्पेड सधैँ ट्रम्प, पाँच राउन्ड। · 4 खेलाडी
- स्पेड्सअमेरिकाको जोडी तास खेल: कति हात जित्ने बोली लगाउनुहोस्, स्पेड सधैँ ट्रम्प, पहिले 500 पुग्ने पक्ष विजयी। · 4 खेलाडी
- पासुरइरानको पत्ती उठाउने तास खेल: टेबलबाट पत्ती लिन 11 बनाउनुहोस्, टेबल सफा गरे सुर, पहिले 62 पुग्ने विजयी। · 2 देखि 4 खेलाडी
- हार्ट्सहात छल्ने चर्चित तास खेल: तीनवटा पत्ती दिनुहोस्, स्पेडको क्वीनबाट बच्नुहोस्, मुन सुट गर्नुहोस्। · 4 खेलाडी
- तर्नीबलेभान्ट क्षेत्रको तास खेल: दुई विरुद्ध दुई, तर्नीब (ट्रम्प) का लागि बोली लगाउनुहोस्, पहिले 41 पुग्ने पक्ष विजयी। · 4 खेलाडी
- बेलोटबुल्गेरियाको मनपर्ने तास खेल: कुनै रङ, बिना ट्रम्प वा सबै ट्रम्पको बोली लगाउनुहोस्, घोषणा गर्नुहोस्, पहिले 151 पुग्ने विजयी। · 4 खेलाडी
- बाटाकटर्कीको हात जित्ने तास खेल: कोज (ट्रम्प) का लागि बोली लगाउनुहोस्, सकेजति हात जित्नुहोस्, नडुब्नुहोस्। · 4 खेलाडी
- बास्राइजिप्टको पत्ती उठाउने तास खेल: पत्ती लिन मिलाउनुहोस् वा जोड्नुहोस्, ज्याकले सबै सोहोर्छ, टेबल सफा गरे बास्रा। · 2 देखि 4 खेलाडी
- दौ दिजुचीनको “जमिन्दारसँग लडाइँ” (斗地主): एक जमिन्दार विरुद्ध दुई किसान, बम र रकेट। · 3 खेलाडी
- इन्डियन रमीतेह्र पत्ती, दुई गड्डी तास र जोकर: सिक्वेन्स बनाउनुहोस् र सबैभन्दा पहिले शो गर्नुहोस्। · 2 देखि 6 खेलाडी
- बलूतखाडी मुलुकहरूको मनपर्ने तास खेल: सन वा होक्म किन्नुहोस्, आफ्ना प्रोजेक्ट घोषणा गर्नुहोस्, पहिले 152 पुग्ने विजयी। · 4 खेलाडी
- पिश्तीटर्कीको मनपर्ने तास खेल: थाक उठाउन माथिको पत्तीसँग मिलाउनुहोस्, पिश्तीको 10, पहिले 151 पुग्ने विजयी। · 2 देखि 4 खेलाडी
- ग्वानदानचीनको जोडी बनाएर माथि चढ्ने तास खेल (掼蛋): दुई गड्डी, वाइल्ड हार्ट, 2 देखि A सम्म चढ्नुहोस्। · 4 खेलाडी
- जिन रमीदुई जनाको चर्चित खेल: सेट, बाँकी पत्ती (डेडवुड), नक वा जिन, र 100 सम्म खेल्नुहोस्। · 2 खेलाडी
- ओके 101टर्कीको कफी पसलमा खेलिने टायल रमी: 101 ले खोल्नुहोस्, टेबलमा थप्नुहोस्, र सबैभन्दा पहिले सिध्याउनुहोस्। · 4 खेलाडी
- बोर्ड गेम
